कालीगण्डकीमा जलयात्रा गर्ने पर्यटकलाई शौचालय र बिगब्रदरको सास्ती, समाधान गर्न ध्यान गएन

rafting-kaligandaki-4
पर्वत/ कालीगण्डकी नदीमा जलयात्राको मज्जा लिन बर्षेनी हजारौ बिदेशी पर्यटक आउँछन् । जिल्ला विकास समिति पर्वतले ¥याफ्टिङका लागि आउने ती पर्यटकबाट प्रतिबोट कर असुली गर्दै आएको छ । तर, ¥याफ्टिङ सुरु हुने स्थलमा ब्यवस्थित शौचालयको अभाव र जथाभावी फ्याकिएका फोहोरले बिदेशी पर्यटकले असन्तुष्टि जनाएका छन् ।
कालीगण्डकीमा पर्वतको पाङस्थित नयाँपुलबाट ¥याफ्टिङ यात्रा सुरु हुन्छ तर, त्यहाँ बनभोजमा आउने समुहले अत्यधिक फोहोर गराएर छाड्दा बिदेशी पर्यटक असन्तुष्ट भएका हुन । ‘¥याफ्टिङको मज्जा लिन आएका हामीलाई सुरुमै यस्तो जथाभावी फोहोर देख्नुपर्दा दुःखी बनायो’ इजरायली नागरिक असाफ अलोनीले भने–‘अब आउनेले यस्तो देख्न नपरोस् ।’
उनले फोहोरसँगै ब्यवस्थित शौचालय र पिउनेपानीको ब्यवस्थापन भएमा निकै राम्रो हुने बताए । ‘¥याफ्टिङ गर्नुपूर्व हामी एक घण्टा त्यहाँ (नयाँपुल) बितायौ तर त्यहाँ न सरसफाई थियो, न शौचालय र पानी’ असाफले भने । उनले आफुले नेपालको सिस्टम नबुझेपनि शौचालय र पानीको ब्यवस्थापन भएमा आफुजस्तै ¥याफ्टिङका लागि आउने धेरैलाई सहज हुने बताए । rafting-kaligandaki
असाफजस्तै अन्य पर्यटकले पनि जथाभावी फोहोर र शौचालय नभएकोमा दुःख मनाउ गरेका थिए । रिभर गाइड ज्ञानु तिवारीले ¥याफ्टिङ गर्नुपुर्व तयारी गर्ने नयाँपुलमा शौचालय र खानेपानीको निकै समस्या भएको गुनासो गरे । ‘बास बस्ने ठाउँमा हामी आफै ट्वाइलेटको ब्यवस्थापन गर्छौ तर नयाँपुलमा ट्वाइलेट र खानेपानीको ब्यवस्थापन मिलाउन निकै नै आवश्यक छ’ उनले भने ।
उनले जिल्ला विकास समिति पर्वतले ¥याफ्टिङ ब्यवसायीबाट कर उठाएपनि देखिएका समस्या समाधान गर्न चासो नदेखाएको बताए । ‘कालीगण्डकीमा ¥याफ्टिङ पर्वतकै पहिचान हो भनेर सम्बन्धित निकायले चासो देखाए राम्रो हुने थियो’ उनले भने । शौचालय अभावले अहिले नयाँपुलमा पुगेपछि पर्यटकहरु पाखोक्षेत्रमा दौडन बाध्य छन् । ‘शौचालय मात्रै निर्माण हुने हो भने कालीगण्डकी नदीमा ¥याफ्टिङका लागि अझै बिदेशी आकर्षक हुने थिए’ रिभर गाइड होमबहादुर पुनले भने ।
¥याफ्टिङ सुरु हुने नयाँ पुलमा बनभोजका लागि पर्वतको कुश्मा, बागलुङ र बेनीसम्मका विभिन्न समुह आउने गरेका छन् । बनभोजमा मनोरञ्जन लिन आएका उनीहरुले आफुहरुले बनाएको फोहोर त्यसै छाड्ने गरेका छन् ।
बिग ब्रदरमा अर्को समस्या
raftingपर्वतको नयाँ पुलबाट २० मिनेटको दूरीमा पुगिन्छ ‘वीग व्रदर’ । विगतमा कालीगण्डकी नदीको ¥याफ्टिङ यात्राका क्रममा सबैभन्दा ठुलो पानीको छाल रहेको स्थललाई रिभर गाइडले पर्यटकलाई ‘बीग ब्रदर’को नामले चिनाउने गर्छन ।
गतबर्षसम्म रिभर गाइडको कुशलताका कारण बीग ब्रदरमा समेत डुंगा हाल्ने गरिएपनि अहिले माथिबाट आएको पहिरोले नदीको बिचमा ठु्ला ढुंगा थुपार्दा बोट झरेर केही तलसम्म हिंड्नुपर्ने बाध्यता छ । जसका कारण पर्यटकहरु दिक्क मान्ने गर्दछन् । सो बीग ब्रदर (¥यापिट)मा ढुंगा फुटाएर यात्राका लागि सहज बनाउनुपर्ने गाइडहरुले बताउँने गरेका छन् ।
¥याफ्टिङको क्रममा पर्यटकहरु लिएर आउने गाइडहरुले कालीगण्डकीका मुख्य छाल (¥यापिट) हरुलाई नामाकरण गर्ने गरेका छन् । यात्राका क्रममा अन्यत्रको तुलनामा थोरै जोखिमपूर्ण मानिने र प्रशस्त मनोरञ्जन समेत दिने त्यस्ता मुख्य–मुख्य छालहरु आउने बेलामा उनीहरुले पर्यटकलाई नाम उल्लेख गरी चिनाउने र सोको परिचय दिने गर्दछन् ।
नयाँपुलदेखि करीव १० मिनेटको दुरीमा ‘स्मलव्रदर’ ¥यापिट रहेको छ । यहाँ आजभन्दा १० वर्ष अगाडि एकजना विदेशी पर्यटकको मृत्यु भएको थियो । त्यस्तै सो भन्दा १० मिनेट तल ‘वीगव्रदर’ ¥यापिट रहेको छ । जहाँ अहिले पनि पर्यटकहरु ओर्लिएर केही तल पुगेर यात्रा प्रारम्भ गर्नुपर्ने बाध्यता रहेको छ । यस ठाउँमा गतवर्षको पहिरोले समेत यात्रालाई थप असहज बनाएको छ । यो ¥यापिट सबैभन्दा जोखिमपूर्ण मानिन्छ । यात्रा अवधिभर सबैभन्दा ठूलो र अप्ठ्यारो छालको रुपमा यो ‘बीगव्रदर’ ¥यापिट रहेको छ । यस ¥यापिटमा ठूल–ठूला ढुंगा रहेको र माथिबाट बोट आउने क्रममा ढुंगामा बोट ठोक्किने र यात्रा निकै असहज हुने गर्दछ ।
यस ¥यापिटमा गतवर्ष आएको पहिरोका कारण झन् यात्रा जोखिमपूर्ण रबनेको हो । प्राकृतिक सम्पदा तथा नदी माथि हुने अतिक्रमण, भूक्षयजस्ता विपत्तिका कारण नदीमा वर्षेनी थप समस्याहरु देखिँदै जान थालेको गाइडहरु बताउँछन् । पर्वत पर्यटकीय सम्भवनाका दृष्टिकोणले धेरै अगाडि रहेको र यहाँ ¥याफ्टिङ गर्न आउने पर्यटकहरु दिनानुदिन बढ्दै गएपनि वीग व्रदरको चुनौतिले यात्रा केही निरासिलो बन्दै गएको गाइडहरु बताउँछन् । rafting-kaligandaki-3
जिल्लामा पर्यटन प्रवद्र्धनका लागि काम गर्ने संघसंस्थाहरु समेत थापिँदै गइरहेको र जिल्ला विकास समितिले ¥याफ्टिङका लागि आउनेहरुसँग कर समेत लिने गरेको भएपनि सो बीग व्रदरमा देखिएको असहजता हटाउनतर्फ भने कोही कसैको ध्यान जान सकेको छैन ।
जिल्ला विकास समितिका सामाजिक परिचालन अधिकृत चन्द्रबहादुर क्षेत्रीले ¥याफ्टिङ यात्रामा देखिएका समस्यालाई समाधान गर्न जिविस तयार रहेको बताए । उनले पर्यटकलाई देखिएका समस्या बुझेर समाधान गर्ने जानकारी दिए ।
rafting-kaligandaki-1

 

सम्बन्धित समाचार

Comments are closed

भर्खरै view all

पोखरा—बाग्लुङ राजमार्गको याम्दीमा यातायात बन्द गरेर काम गरिने, यी हुन सवारी चलाउने बैकल्पिक रुट

जलजलाका विद्यालयमा स्वास्थ्यकर्मीले पनि कक्षा शिक्षण गर्ने

नर्सलाई न्यूनतम तलब नदिने अस्पताललाई कारबाही गर्ने चेतावनी

पोखरामा अर्को अात्मदाह प्रयास, बचाउन गएकी महिला घाइते ईते

नागरिकता मुद्दामा रवि लामिछाने दोषी ठहर, उपप्रधानमन्त्री र सांसद पद पनि खारेज